zam

İş hayatında değerinizin karşılığını aldığınızı hissediyor musunuz? Çoğu insan bu soruya tüm kalbiyle hayır diyordur. Özel bir araştırma şirketi tarafından yapılan ankete göre, işçilerin %46’sı düşük maaş aldıklarını düşünüyor. Ücretlerin son birkaç on yılda enflasyona zar zor ayak uydurduğu daha doğrusu hiç ayak uyduramadığı düşünüldüğünde bu şaşırtıcı değil. 40 yıl öncesinden daha fazla kazanıyoruz, ancak 1981’dekiyle aynı miktarda satın alma gücümüz var.

Değerinizin karşılığını almak istiyorsanız, bunu gerçekleştirmek size ve yalnızca size bağlıdır. Ancak zam veya terfi istemek kolay değildir. Kendi değeriniz için zorlayıcı bir davayı başlatmak için bilmeniz gerekenleri derledik. Hazırsanız patronunuzdan nasıl zam isteyeceğinize ve zammı nasıl elde edeceğinize birlikte göz atalım.

Patronunuzla Zam İçin Görüşmeden Önce Bilmeniz Gerekenler

İdeal olarak, zam için patronunuza yüz yüze görüşmeden aylar önce hazırlanmaya başlamalısınız. Kendinizi başarıya nasıl hazırlayacağınız bazı ipuçlarını aşağıda açıkladık.

zam istemeden once bilmeniz gerekenler

1. Hedefleri ve Performans Metriklerini Belirleyin

Şu anki görevinizde sizden neler beklendiğini biliyor musunuz? Birçok işçi, patronlarının ve diğer üstlerinin şirketteki görev süreleri boyunca kendilerinin neyi başardıklarını görmek istediklerinden emin değil. Patronunuzla, beklentilerini nasıl karşıladığınız hakkında konuşmak için bir toplantı ayarlayın. Nerede mükemmel olduğunuzu düşünüyorlar? Hangi alanlarda gelişmeye ihtiyacınız var?

Performansınız hakkında açık sözlü bir tartışma başlatmak, patronunuza iki şey gösterir. Birincisi, rolünüze önem verdiğinizi ve elinizden gelenin en iyisini yapmak istediğinizi göstermiş olursunuz. İkincisi, inisiyatif sahibi olduğunuzu ve eleştiriden çekinmediğinizi gösterir. Tüm bunlar, profesyonel itibarınız için büyük bir destek.

Elbette, patronunuzdan geri bildirim almanız ve bunu günlük görevinizde uygulamaya çalışmanız çok önemlidir. İşvereninizin performansınızı ölçmek için kullandığı ölçütleri karşıladığınızı ve aştığınızı kanıtladığınızda, zam alma olasılığını önemli ölçüde artırmış olacaksınız.

Bu toplantı ayrıca patronunuzla kariyer hedefleriniz hakkında konuşmak için mükemmel bir fırsattır. Bu hedeflerden bir veya iki tanesine yönelik çalışmanın şirkete şu anda nasıl fayda sağlayabileceğini açıklayın. Örneğin, sonunda bir liderlik pozisyonu istiyorsanız, patronunuzdan bir sonraki ekip projesini yönetmenize izin vermesini isteyin. Satışa geçmek istiyorsanız, rolün size nasıl uyacağını görmek için bir gün boyunca bir temsilci ile birlikte çalışarak performansınızı görmesi için patronunuzdan izin isteyin.

Kariyer hedefleriniz konusunda açık olmak, şirkette uzun süre kalmakla ilgilendiğinizi gösterir ve bu taahhüt, zam isteme zamanı geldiğinde önemli ölçüde işinize yarar.

2. Başarı İçin Giyinin

Farkında olsanız da olmasanız da patronunuz, diğer üstleriniz ve iş arkadaşlarınız sizi sürekli olarak değerlendiriyor. Seni yaptığın işe, söylediğin şeylere ve nasıl giyindiğine göre yargılıyorlar.

Beğenin ya da beğenmeyin, işte giydiğiniz kıyafetler önemlidir. Diğer insanlara, kendinize ve yaptığınız işe ne kadar saygı duyduğunuz, ne kadar yetenekli olduğunuz ve hangi gruplara ait olduğunuz konusunda güçlü bir sinyal gönderirler.

Örneğin, ofisinizde Cuma günleri “serbest kıyafet” etkinliğinin olduğunu hayal edin. Tüm meslektaşlarınız kot pantolon veya haki ve kısa kollu yakalı gömleklerle işe geliyor. Patronunuz ise her gün takım elbise ve kravatla geliyor. Her gün takım elbise giyerek işe gelmeye başlarsanız ne olabilir?

Sadece daha profesyonel ve yetenekli görünmekle kalmaz (patronunuzun kesinlikle fark edeceği bir şey) aynı zamanda muhtemelen daha profesyonel ve yetenekli hissedersiniz. Üst yönetim gibi giyindiğinizde patronunuzun ve iş arkadaşlarınızın size daha fazla saygı duyduğunu ve sizi daha çok dinlediğini de görebilirsiniz.

“Sahip olduğunuz iş için değil, istediğiniz iş için giyinin” atasözü iyi bir tavsiyedir. Zam istiyorsanız, hak ettiğiniz gibi giyinmeye başlayın.

3. Kazandırdıklarınızı Dikkatli Bir Şekilde Paylaşın

Başarılarını patronunla paylaşıyor musun? Onlara yeni imzaladığınız, firmanıza yeni kazandırdığınız müşteriden veya sonunda çözüm bulduğunuz ürün kusurundan bahseder misiniz?

İş yerinde başarılarınızı iletmek kendinizi rahatsız hissetmenize neden olabilir. Çoğu insan övünmek ya da dikkatleri üzerine çekiyormuş gibi hissetmek istemez. Bir LinkedIn anketine göre, profesyonellerin %46’sı başarılarını tanımlamaktan emin olmadıklarını kabul ediyor ve %53’ü kendi başarılarından çok bir iş arkadaşlarının başarılarından bahsetmeyi tercih ediyor.

Ancak zam istiyorsanız, patronunuzun şu anda ne kadar iyi bir iş yaptığınızı bilmesi gerekir. Başarılarınızı sizinle birlikte kutlamaları gerekiyor.

Gösteriş ya da yaranıyormuş gibi görünmeden değerinizi nasıl iletirsiniz? Bunun bir yolu, bunu düzenli bir ilişki haline getirmektir. Ayda bir kez, patronunuza başarılarınızı vurgulayan bir e-posta gönderin. Bu başarıları doğrudan kuruluşunuzun hedeflerine veya mevcut rolünüzün ana performans ölçütlerine bağladığınızdan emin olun.

Kibirli veya kendini beğenmiş biri olarak görülmemek için e-postalarınızı kısa, basit ve “harika” veya “etkileyici” gibi sıfatlardan uzak tutun. İyi niyeti teşvik etmek ve herkesin hak ettiği takdiri görmesini sağlamak için kişisel başarılarınızı açıklamadan önce iş arkadaşlarınızın ve ekibinizin başarılarını paylaşın.

Her zaman başarılarınızın kuruluşa finansal olarak nasıl fayda sağladığına ilişkin verileri ekleyin, ister tasarruf ettirmiş olun ister para kazandırmış olun. Ve bu e-postaların bir kopyasını kaydettiğinizden emin olun; zam isteme zamanı geldiğinde kullanabileceğiniz değerli bilgiler içerirler.

4. Gerçekçi Olarak Neye Değer Olduğunuzu Bilin

Zam istemeden önce, halihazırda almakta olduğunuz maaştan daha fazlasını hak ediyor olduğunuzdan emin olun. Değeriniz, başkalarının sizin alanınızda ne kadar kazandığı, deneyim seviyeniz, özel becerileriniz ve hatta coğrafi konumunuz da dahil olmak üzere çeşitli faktörlere bağlıdır.

Maaş aralıklarını Google arama motorunda aratarak çeşitli kariyer ve iş ilanları web sitelerini kullanarak tahmini rakamlara ulaşabilirsiniz, ancak bunların yalnızca pozisyonunuz için ortalama maaş sağladığını unutmayın. Ne kadar değerli olduğunuzu etkileyen diğer faktörler arasında deneyiminiz ve eğitim seviyeleriniz yer alır. Başarılarınız, ödülleriniz, eğitim ve sertifikalarınız, mesleki itibarınız ve sosyal becerileriniz de büyük bir rol oynamaktadır.

Hala ne kadar maaş almanız gerektiği konusunda emin değilseniz, LinkedIn veya ticaret konferansları gibi ağ oluşturma fırsatları aracılığıyla iş arkadaşlarınıza veya sektörünüzdeki diğer kişilere ulaşarak bilgi sahibi olabilirsiniz.

Tüm araştırmalarınız tamamlandıktan sonra, şirketiniz ve sektörünüz için gerçekçi olan bir zam miktarı belirleyin. İstatistiklere göre ülkemizde ortalama zam, birkaç on yıldır yıllık maaşın yaklaşık %5’i ile %10’u kadardı. Bundan daha fazlasını istemeyi planlıyorsanız, neden buna değer olduğunuzu kanıtlayan uzun bir başarı listeniz olduğundan emin olun.

5. Şirketinizin Performansını Analiz Edin

Zam alma şansınız, kuruluşunuzun son 6 ila 12 ayda ne kadar iyi performans gösterdiğine doğrudan bağlıdır. Şirketiniz şu anda zor bir dönemden geçiyorsa (örneğin, satışlar düşüyor ve kapsamlı maliyet düşürücü önlemler uygulanıyorsa) daha fazla para istemek için uygun bir zaman değil.

Şirketinizin son bir yılda nasıl performans gösterdiğine dikkatlice bakın. Şu anda ne tür zorluklarla karşı karşıya? Bu sorunların çözülmesine nasıl yardımcı olabilirsiniz?

Şirketiniz zor bir dönemden geçiyorsa, pazar düzelene kadar birkaç ay beklemek daha iyi olabilir. Bununla birlikte, yine de başka avantajlar isteyebileceğinizi unutmayın. Örneğin, daha fazla izin günü, daha büyük bir yıl sonu ikramiyesi, haftada birkaç gün evden çalışma seçeneği, hatta maaşınızın kademeli olarak arttığı kademeli bir zam isteyebilirsiniz.

6. Müzakere Becerilerinizi Geliştirin

Belirli bir miktar maaş artışı talep ettiğinizde, patronunuz muhtemelen daha düşük bir miktarla karşılık verecektir. Maaşla ilgili konuşmalar neredeyse her zaman bir miktar müzakereyi içerir. Müzakere becerilerinizi tazelemek ve pozisyonunuzdan emin olmak çok önemlidir. Patronunuz zam hak ettiğinizi düşünse bile, muhtemelen bunun için biraz uğraşmanızı sağlayacaktır.

Sessizliği kendi yararınıza kullanmak ve beklediğinizden biraz daha fazla para istemek gibi etkili müzakere taktiklerini öğrenin. İş hayatında başarılı olmak, özgüven, patronla konuşma sanatı gibi faydalı kitaplar, müzakere becerilerinizi geliştirmenize yardımcı olabilir.

Müzakereler Sırasında Duyguları Yönetmek

En değerli müzakere stratejilerinden biri duygularınızı kontrol altında tutmaktır. Ancak bu, müzakere sürecinde her duyguyu susturmak anlamına gelmez. Duygularınız, sizi kontrol etmelerine izin vermediğiniz sürece gergin durumlarda değerli bir kaynak olabilir.

Patronunuzla yüz yüze görüştüğünüz sırada duygularınızı daha iyi yönetebilmek için bu stratejileri mutlaka uygulayın.

Dikkatli Olun

Farkındalık başarılı müzakerenin önemli bir parçası. Dikkatli olduğunuzda, ne hissettiğinizin farkında olursunuz ve bu duyguyu ifade etmenin faydalı olup olmadığını kendinize sorarsınız. Duygu, elde etmek istediğiniz şeyin önüne geçiyorsa, onu yeniden yönlendirmeniz gerekir.

Bunu yapmanın bir yolu, sahip olduğunuz tüm olumsuz düşünceleri olumlu düşüncelerle değiştirmektir. Örneğin, gergin bir zam görüşmesi sırasında, “Görüşmeyi pek iyi yapamıyorum. Patronum kesin isteğime hayır diyecek.” Bu düşünceye sahip olur olmaz derin bir nefes alın ve kendinize şunu söyleyin: “Ben istediğim şeye değerim. Sakin ve özgüvenli olacağım ve bu zammı neden hak ettiğimi açıklayacağım.”

Tetikleyicileri Yeniden Yorumla

Patronunuzdan 5.000 TL maaş artışı talep ettiğinizi hayal edin. Gülümseyip “Tabii, sorun değil!” demek yerine, yapmalarını umduğunuz gibi, iç çekerler. Omuzları çöker ve notlarına yukarıdan bakarlar. Bölünmüş bir saniyede güveniniz yok olur; Açıkçası, senin bu miktara değdiğini düşünmüyorlar ve seni geri çevirecekler. Vücut dilleri bir anda sizde stres ve korkuyu tetikler.

Bu gibi durumlarla başa çıkmak için, olumsuz duygunuza neden olan tetikleyiciyi yeniden yorumlamanız gerekmektedir. Patronunuzun iç çekmesinin ve omuzlarını düşürmesinin sebebinin, daha fazla para istememenizden dolayı rahatlamış olmaları olduğunu düşünün. Güveniniz artacak ve onların konumu için empati kuracaksın. Bu olumlu duyguları, neden bu miktara değer olduğunuzu güvenle açıklamak için kullanabilirsiniz.

7. Pratik Yapın

Zam istemek, pek çok insan için sinir bozucu bir deneyimdir. Sorunsuz bir şekilde üstesinden gelmek için, patronunuzla görüşmeden önce konuşmanız için pratik yapmanız çok önemlidir.

Eşinizden, arkadaşlarınızdan veya güvenilir bir meslektaşınızdan sizinle oturup toplantıyı canlandırmasını isteyin. Kendi ayaklarınızın üzerinde düşünmeyi ve harika cevaplar bulmayı öğrenebilmeniz için patronunuzun sorabileceği bazı zor sorular bulmalarını sağlayın.

Rol yapma ilk başta garip gelebilir, ancak patronunuzla toplantıya hiç pratik yapmadan giderseniz hissedeceğiniz kadar garip gelmeyecektir.

Zam Nasıl İstenir

Patronunuzla oturup görüşmeye ve daha fazla maaş istemeye artık hazırsınız. İşte patronunuzdan rahatlıkla maaş zammı istemek için yapmanız gerekenler.

zam nasil istenir

1. Toplantıdan Önce Güçlü Poz Pratiği Yapın

Harvard Profesörü Amy Cuddy, ünlü TED Konuşmasında “Vücut Diliniz Kim Olduğunuzu Şekillendirebilir” de, güçlü duruşlar uygulayarak özgüven seviyenizi nasıl artırabileceğinizi açıklıyor. Güç pozu, bacaklarınız birbirinden ayrı ve elleriniz kalçalarınızda ayakta durmak gibi açık ve kendinden emin bir vücut duruşudur. Cuddy, “Varlık” adlı kitabında, fiziksel pozların zihinle, pozitif kendi kendine konuşma gibi diğer güven artırıcı tekniklerden daha doğrudan bir bağlantısı olduğunu ve onları daha etkili kıldığını söylüyor.

2010 tarihli bir araştırma, Cuddy’nin iddialarını destekliyor. İki dakika boyunca güçlü bir poz uygulayan katılımcıların, omuzları eğik oturmak, yere bakmak gibi düşük güçlü bir poz uygulayanlara göre daha yüksek testosteron seviyeleri ve daha düşük stres hormonu kortizol seviyeleri yaşadıklarını buldu. Bu, daha büyük bir risk toleransı ile sonuçlandı.

Güçlü pozlar herkes için işe yaramayabilir ama kesinlikle denemeye değer. Ayrıca beden dilinizin diğer insanların duygularını nasıl etkilediğini öğrenmenize ve bunu kendi yararınıza kullanmanıza yardımcı olabilir. Örneğin, omuzlarınız geride olacak şekilde dik oturmak ve gülümsemek, patronunuzun anlayacağı bir rahatlık ve güven havası yansıtır.

2. Mevcut Maaşınız Hakkında Şikayet Etmeyin

Mevcut maaşınızdan şikayet etmek, patronunuz tarafından size herhangi bir fayda kazandırmaz. Hatta ve hatta, yarardan çok zarar vermesi muhtemeldir. Patronunuzu mevcut maaşınızla ilgili savunmaya aldığınızda, toplantıdan olumlu bir şey çıkmayacaktır.

Başka bir olumsuz yaklaşımda, müzakereler sırasında maaşınızı meslektaşlarınızınkiyle karşılaştırmak olacaktır. Örneğin, “Hülya aylık 10.000 TL kazanıyor ve ben ondan çok daha fazla çalışıyorum, bu yüzden bana en az 12.000 TL ödenmeli” dediğinizi hayal edin. Bu uygun olmayan yaklaşımın sana zam getirmeyecek ve hatta kovulmana bile sebep olabilir.

Bunun yerine şirketin bazı sorunlarını nasıl çözebileceğinize ve önümüzdeki aylarda ve yıllarda karşılaşacağı belirli zorlukların üstesinden gelmesine nasıl yardımcı olabileceğinize odaklanın. Değerinizi ilettiğinizde, patronunuz sizi bir rakibe kaptırmaktan korkacak ve bu istediğinizi elde etme olasılığınızı artıracaktır.

3. Doğru Zamanlama

Doğru zaman, zam talep ettiğinizde, nasıl istediğiniz kadar önemlidir. Tipik olarak, yöneticiler, özellikle şirket işleri iyi gidiyorsa, performans incelemelerinin yapıldığı süre boyunca bütçelerinde daha fazla esnekliğe sahiptir. Yıllık veya altı aylık performans incelemeniz sırasında zam isterseniz daha fazla başarı elde edebilirsiniz.

Maaş artışı talep etmek için başka bir iyi zamanlama, kazançlı yeni bir müşteri bulmak gibi büyük bir kazanç elde ettikten sonradır. Bu başarınızı patronunuzun ofisine kadar sürün ve başarınızdan yararlanın.

Elbette, zam istemenin iyi bir fikir olmadığı zamanlar da vardır. Örneğin, şirketinizin veya ekibiniz büyük bir aksilik yaşadığı zaman, şirketin finansal olarak zorlandığı veya yakın zamanda patronunuzla paylaşacak herhangi bir başarınız olmadığı zamanlarda maaş artışı için görüşmeyi düşünmeyin.

Patronunuz Hayır Diyorsa Yapmanız Gerekenler

Patronunuz zam talebinizi geri çevirirse, bunu kişisel olarak algılamayın. Kararın muhtemelen karakteriniz veya değerinizle çok az, şirketin karlılığıyla daha çok ilgisi vardır. Patronunuzun eli kolu bağlı olabilir, bu nedenle zam olmamasının çalışma ilişkinizi etkilemesine izin vermeyin.

Bunun yerine, zam almak için neler yapabileceğinizi sorun. Bu soruyu sormak, gelecekteki bir zam için kendinizi konumlandırmanın harika bir yoludur. Patronunuz size talimat verirse ve takip ederseniz, konuyu tekrar açtığınızda talebinizi reddetmeleri çok daha zor olacaktır. Yalnızca hedeflerin bir taslağını değil, aynı zamanda konuyu bir daha ne zaman açabileceğinizi de sorun. Ardından, bu amaç ve hedeflere ulaştığınızdan emin olun ve bir dahaki sefere zam almayı garantilemek için kusursuz bir sicile sahip olun.

Son Tavsiyemiz

Zam istemek, kariyerinizin normal bir parçasıdır; herkes bunu en az bir kez ve muhtemelen oldukça düzenli bir şekilde yapmalıdır. Sonuçta, çalışanlarına isteyerek fazladan nakit dağıtan nadir bir şirketiniz yok.

Zam istemek stresli hissettirse de, öyle olması gerekmiyor. Şirketinize değerinizi kanıtlamak için zaman ayırmak ve çabalarınızın karlılığı nasıl olumlu etkilediğini göstermek, patronunuzdan olumlu bir yanıt almak için uzun bir yol kat etmeniz gerekiyor.

BAŞVURU YAP

Lütfen başvurunuzu bu alana giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz